Atanmış mirasçılık belgesi nedir ve nasıl talep edilebilir?
4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun “Vasiyetnamenin açılması” başlıklı 596. maddesine göre, mirasbırakana ait bir vasiyetname, geçerli olup olmadığına bakılmaksızın, teslim edildiği tarihten itibaren bir ay içinde, mirasbırakanın yerleşim yeri Sulh Hukuk Mahkemesi hâkimi tarafından açılır ve ilgililere tebliğ edilir. Bilinen mirasçılar ile diğer ilgililer, isterlerse vasiyetnamenin açılması sırasında hazır bulunmaları için davet edilir. Mirasbırakanın sonradan ortaya çıkan vasiyetnameleri bakımından da aynı usul uygulanır. Sulh Hukuk Mahkemesi, mirasbırakana ait tüm vasiyetnamelerin usulüne uygun şekilde açılıp okunduğunu tespit eden bir karar verir.
Türk Medeni Kanunu’nun “Mirasçılık belgesi” başlıklı 598. maddesinin birinci fıkrasına göre; başvuru üzerine yasal mirasçı oldukları belirlenen kişilere, Sulh Hukuk Mahkemesi tarafından mirasçılık sıfatlarını gösteren bir belge verilir. Aynı maddenin ikinci fıkrasında ise, mirasçı atamaya veya vasiyete ilişkin ölüme bağlı tasarrufa, mirasçılar ya da diğer vasiyet alacaklıları tarafından bir ay içinde itiraz edilmemesi hâlinde, lehine tasarrufta bulunulan kişiye de atanmış mirasçı veya vasiyet alacaklısı olduğunu gösteren bir belge verilmesi gerektiği düzenlenmiştir.
Maddenin üçüncü ve dördüncü fıkralarında ise, mirasçılık belgesinin geçersizliğinin her zaman ileri sürülebileceği ve ölüme bağlı tasarrufun iptaline ilişkin dava hakkının saklı olduğu açıkça belirtilmiştir.
Bu hükümlerden de anlaşılacağı üzere, atanmış mirasçılık belgesi verilmesine ilişkin talebin, vasiyetnamenin açılmasına karar veren mahkemeden yapılması zorunlu değildir. Vasiyetnamenin açılıp okunduğunun tespitine ilişkin karara dayanılarak, başka bir Sulh Hukuk Mahkemesi’nden de; vasiyetnamenin tüm terekeye mi yoksa muayyen mal vasiyetine mi ilişkin olduğu dikkate alınarak atanmış mirasçılık belgesi veya vasiyet alacaklısı belgesi talep edilebilir (Bkz. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi’nin 2015/19804 E., 2017/5210 K. sayılı ilamı).
Vasiyetname, muayyen mal vasiyeti niteliğinde değilse, mirasçı atama iradesi taşıdığı kabul edilir. Atanmış mirasçılar, mirası mirasbırakanın ölümüyle birlikte kazanır. Bu durumda atanmış mirasçı, mirasbırakanın ölümü anında tereke üzerinde doğrudan ve kendiliğinden ayni hak elde eder. Dolayısıyla, mirasbırakandan intikal eden ayni hakların atanmış mirasçı adına tescili için ayrıca vasiyetnamenin yerine getirilmesi davası açılmasına gerek yoktur. Atanmış mirasçıya “Atanmış Mirasçılık Belgesi” verilmesi yeterli olup, bu belgeye dayanılarak ayni haklara ilişkin tescil işlemleri yapılabilir.
Konuya ilişkin daha ayrıntılı bilgi almak ve hukuki danışmanlık hizmetinden yararlanmak için Kardelen Hukuk Bürosu’nun internet sitesindeki iletişim formunu doldurabilir ya da telefon veya e-posta yoluyla büromuzla iletişime geçebilirsiniz.